13ος μισθός – 13η σύνταξη: Σχέδιο σταδιακής επαναφοράς – Τα σενάρια στο τραπέζι της κυβέρνησης

Πόσους αφορά η επαναφορά και τι υπολογίζεται ότι θα στοιχίσει στο Δημόσιο

Από την έντυπη έκδοση της Ναυτεμπορικής 

Βασίλης Αγγελόπουλος • vaggelopoulos@naftemporiki.gr

Τη σταδιακή επαναφορά, τόσο του 13ου μισθού, όσο και της 13ης σύνταξης, από το 2027 και μετά, προγραμματίζει το Οικονομικό Επιτελείο, με τις σχετικές ανακοινώσεις να προγραμματίζεται να γίνουν από τον πρωθυπουργό, στη ΔΕΘ.

Πρόκειται για δύο κρίσιμες κατηγορίες πολιτών (δημόσιοι υπάλληλοι και συνταξιούχοι) που με αλλεπάλληλες δικαστικές διαμάχες, έχουν διεκδικήσει, χωρίς επιτυχία, την πλήρη επαναφορά 13ου και 14ου μισθού, καθώς και 13ης και 14ης σύνταξης.

Τελευταία σχετική απόπειρα έγινε με την πρότυπη δίκη στο Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ), που «προκάλεσαν» οι δημόσιοι υπάλληλοι και που επίσης κατέληξε να απορριφθούν τα αιτήματά τους από το Ανώτατο Δικαστήριο. Τώρα, το Μαξίμου προσανατολίζεται στο να επανέλθει σταδιακά, ένα μέρος από τις οικονομικές απώλειες που υπέστησαν, δημόσιοι υπάλληλοι και συνταξιούχοι εδώ και 16 έτη, λόγω οικονομικής κρίσης και διαδοχικών Μνημονίων.

Διευκρινίζεται πως η απόφαση του ΣτΕ, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημα των δημοσίων υπαλλήλων, για την επαναχορήγηση του 13ου και 14ου μισθού, εκδόθηκε ερμηνεύοντας το ισχύον νομικό πλαίσιο στην Ελλάδα (που από το 2012 δεν προβλέπει αυτές τις παροχές) και το ισχύον ευρωπαϊκό δίκαιο. Εφόσον η κυβέρνηση αλλάξει το νομοθετικό πλαίσιο και αποφασίσει να χορηγήσει μέρος ή το σύνολο του 13ου και 14ου μισθού, ασφαλώς και δεν τίθεται κανένα θέμα ακυρότητας.

Το υπό επεξεργασία σχέδιο

Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με απόλυτα έγκυρες πληροφορίες της «Ν», με το τελικό σχέδιο να βρίσκεται ακόμα υπό επεξεργασία, τα σενάρια που εξετάζονται είναι τα εξής:

 

13ος μισθός

• Το πρώτο σενάριο θέλει να δοθεί σε βάθος τριετίας, το σύνολο του ποσού. Θα καταβληθεί, το 2027, το 33,3% και το υπόλοιπο 66,6% θα επιμεριστεί σε δύο δόσεις, το 2028 και το 2029. Μιας και πρόκειται ουσιαστική επαναφορά του «δώρου Χριστουγέννων», η διαδικασία πλήρους επαναφοράς του, θα τελειώσει λίγο πριν από την Πρωτοχρονιά του 2030

• Το δεύτερο σενάριο θέλει να δοθεί το 2027 ένα ποσό στα επίπεδα των 400 – 500 ευρώ, που θα είναι επαναφορά ενός μέρους του 13ου μισθού. Ουσιαστικά θα είναι επιστροφή στο…2010 – 2011, όταν έγινε η αρχική περικοπή και το δώρο Χριστουγέννων, μαζί με το επίδομα αδείας, περιορίστηκαν σε 500 + 500 ευρώ, για  όλους τους δημόσιους υπαλλήλους. για να καταργηθούν στη συνέχεια, τελείως. Τώρα, θα επιστραφεί ένα μέρος από εκείνη την παροχή, με το υπόλοιπο αυτής να ανακοινώνεται ότι θα καταβληθεί πάλι σε δόσεις, με ορίζοντα το 2030.

Υπενθυμίζεται ότι  το κόστος για να επανέλθουν πλήρεις ο 13ος και ο 14ος μισθός στο Δημόσιο, υπολογίζεται ότι ανέρχεται στα 2,3 δισ. ευρώ, μαζί με τις εργοδοτικές εισφορές. Μόνο ο 13ος μισθός «κοστίζει» περίπου 1,1 δισ. ευρώ. Άρα και στα δύο ανωτέρω σενάρια,  η δαπάνη, για το 2027, υπολογίζεται ότι θα κυμανθεί από 400 έως 600 εκατ. ευρώ στο μέγιστο επίπεδο. Συνολικά,  εκτιμάται ότι  υπερβαίνουν τις 400.000 οι εργαζόμενοι στο Δημόσιο Τομέα.

Αξίζει, πάντως, να προστεθεί ότι μόλις προ διημέρου, έγινε γνωστή η απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ με την οποία κρίνονται ως συνταγματικές όλες οι περικοπές που έγιναν στους Δημόσιους Υπαλλήλους το 2012, τότε δηλαδή που καταργήθηκε ο 13ος και ο 14ος μισθός. Το Ανώτατο Δικαστήριο δέχτηκε το σκεπτικό της Κυβέρνησης, που είχε υποστηρίξει ότι δεν υπάρχει  δημοσιονομικός χώρος για την επαναχορήγησή τους.  Κάτι αντίστοιχο, ωστόσο, είχε συμβεί και με τις συντάξεις χηρείας καθώς και εκεί το Συμβούλιο της Επικρατείας είχε αποφανθεί επί της χορήγησης μίας Εθνικής Σύνταξης, για όσους λαμβάνουν περισσότερες από μία Κύριες Συντάξεις. Ως αποτέλεσμα, πριν από περίπου ενάμιση μήνα, το Υπουργείο Εργασίας ψήφισε ειδική διάταξη νόμου, με την οποία όχι μόνο τακτοποιείται το ζήτημα με τις Εθνικές Συντάξεις, αλλά την ίδια στιγμή επανήλθαν οι συντάξεις χηρείας στο 70% του μηνιαίου εισοδήματος που είχε ο σύζυγος που απεβίωσε, από 35% που ήταν έως τώρα. Άρα, με πολιτική πρωτοβουλία η Κυβέρνηση ξεπέρασε την απόφαση του ΣτΕ.

13η σύνταξη

Αναφορικά με τη 13 σύνταξη, έχει ήδη δρομολογηθεί σχετική παρέμβαση, καθώς και φέτος το Νοέμβριο θα δοθεί επίδομα στους χαμηλοσυνταξιούχους, το οποίο μάλιστα θα ανέλθει στα 300 ευρώ, αυξημένο κατά 50 ευρώ, σε σχέση με τα 250 ευρώ που είχαν δοθεί πέρσι. Η δαπάνη γι’ αυτή την παρέμβαση, που καλύπτει 1,87 εκατ. δικαιούχους, δηλαδή πάνω από το 70% του συνόλου, κοστολογείται στα 187 εκατ. ευρώ. Το σενάριο που επεξεργάζεται το Οικονομικό Επιτελείο, έχει δύο σκέλη:

• Το πρώτο είναι να δοθεί το συγκεκριμένο επίδομα σε ακόμα περισσότερους δικαιούχους,  ίσως και σε όλους. Υπενθυμίζεται ότι υπερβαίνουν τα 2,5 εκατ. οι συνταξιούχοι της χώρας, συνολικά. Η εξαίρεση περίπου 650.000 συνταξιούχων από το συγκεκριμένο επίδομα, έγινε επειδή συνδέθηκε με εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια. Ακριβέστερα, το ετήσιο εισόδημα ανήλθε στα 25.000 ευρώ για άγαμους (από 14.000 ευρώ που ήταν πέρσι) και στα 36.000 ευρώ για έγγαμους (από 26.000 ευρώ που ήταν). Επίσης, τα  νέα περιουσιακά όρια είναι 300.000 ευρώ συνολική ακίνητη περιουσία για άγαμους, από 200.000 ευρώ που ήταν το 2025 και 400.000 ευρώ για έγγαμους,  από 300.000 ευρώ που ήταν.

• Το δεύτερο σενάριο θέλει, το τελικό ποσό να αυξηθεί και άλλο φτάνοντας στα όρια της εθνικής σύνταξης (σήμερα 446,86 ευρώ).  Ζητούμενο, ωστόσο, αποτελεί εάν αυτή η αύξηση, θα συνοδευτεί από ανάλογη αύξηση και στο πλήθος των δικαιούχων. Σε κάθε περίπτωση, θα μπορεί η Κυβέρνηση να επικαλεστεί, έστω και επικοινωνιακά, την επιστροφή μέρους της 13ης σύνταξης.