Πυρασφάλεια στους δήμους: Οι υποχρεώσεις, η ανάγκη ενίσχυσης των υπηρεσιών και ο ρόλος του εποχικού προσωπικού

Πυρασφάλεια στους δήμους: Οι υποχρεώσεις, η ανάγκη ενίσχυσης των υπηρεσιών και ο ρόλος του εποχικού προσωπικού

Η αντιπυρική περίοδος αποτελεί κάθε χρόνο μία από τις μεγαλύτερες δοκιμασίες για τους δήμους της χώρας, καθώς καλούνται να διαχειριστούν ένα ιδιαίτερα απαιτητικό έργο που συνδέεται άμεσα με την προστασία της ανθρώπινης ζωής, του φυσικού περιβάλλοντος και της δημόσιας περιουσίας.

 Οι υψηλές θερμοκρασίες, η παρατεταμένη ανομβρία και οι ισχυροί άνεμοι αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο εκδήλωσης πυρκαγιών, γεγονός που καθιστά την πρόληψη και την ετοιμότητα βασική προτεραιότητα για την Τοπική Αυτοδιοίκηση.

Στο πλαίσιο αυτό, οι δήμοι έχουν την ευθύνη να υλοποιούν ένα ολοκληρωμένο σχέδιο πυροπροστασίας, το οποίο περιλαμβάνει τον καθαρισμό κοινόχρηστων χώρων και δημοτικών εκτάσεων, την απομάκρυνση ξερής βλάστησης και εύφλεκτων υλικών, τη διάνοιξη και συντήρηση αντιπυρικών ζωνών, τον καθαρισμό δασικών και αγροτικών δρόμων, τη συντήρηση του δημοτικού οδικού δικτύου που οδηγεί σε περιοχές υψηλού κινδύνου, καθώς και τη διάθεση υδροφόρων και μηχανημάτων έργου όταν απαιτείται.

 Παράλληλα, οι δημοτικές υπηρεσίες οφείλουν να συνεργάζονται στενά με το Πυροσβεστικό Σώμα, τις Δασικές Υπηρεσίες, την Ελληνική Αστυνομία, τις Περιφέρειες και τις εθελοντικές οργανώσεις Πολιτικής Προστασίας, ώστε να υπάρχει άμεσος συντονισμός τόσο στην πρόληψη όσο και στην αντιμετώπιση έκτακτων περιστατικών.

Ωστόσο, οι αυξημένες ανάγκες της αντιπυρικής περιόδου δεν μπορούν στις περισσότερες περιπτώσεις να καλυφθούν αποκλειστικά από το μόνιμο προσωπικό των δήμων. Για τον λόγο αυτό, κάθε χρόνο ενισχύονται με εποχικό προσωπικό που προσλαμβάνεται με συμβάσεις ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου (ΙΔΟΧ), προκειμένου να υποστηρίξει τις δράσεις πυροπροστασίας και πολιτικής προστασίας. 

Οι εργαζόμενοι αυτοί αναλαμβάνουν κρίσιμα καθήκοντα, όπως τον καθαρισμό οικοπέδων και κοινόχρηστων χώρων, την απομάκρυνση ξερής βλάστησης, τη συντήρηση αντιπυρικών ζωνών, τις περιπολίες σε περιοχές υψηλού κινδύνου, τη στελέχωση πυροφυλακίων, την υποστήριξη των δημοτικών συνεργείων και, όπου απαιτείται, τη συνδρομή στις επιχειρήσεις αντιμετώπισης και αποκατάστασης μετά από μια πυρκαγιά. Πρόκειται για εργασίες που απαιτούν συνεχή ετοιμότητα, φυσική αντοχή και άμεση ανταπόκριση, ιδιαίτερα κατά τις ημέρες πολύ υψηλού κινδύνου.

Οι προσλήψεις αυτές πραγματοποιούνται σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο που διέπει το προσωπικό ορισμένου χρόνου στους φορείς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Αρχικά εγκρίνεται ο αριθμός των θέσεων από τα αρμόδια υπουργεία και στη συνέχεια οι δήμοι δημοσιεύουν δημόσιες ανακοινώσεις στις οποίες καθορίζονται οι ειδικότητες, τα απαιτούμενα προσόντα, η διάρκεια των συμβάσεων και η προθεσμία υποβολής των αιτήσεων.

 Η επιλογή των υποψηφίων δεν γίνεται με γραπτό διαγωνισμό, αλλά μέσω της διαδικασίας μοριοδότησης που προβλέπει η νομοθεσία για το προσωπικό ορισμένου χρόνου και εφαρμόζεται υπό την εποπτεία του ΑΣΕΠ, με αντικειμενικά κριτήρια, όπως η προϋπηρεσία, η ανεργία, η οικογενειακή κατάσταση και τα απαιτούμενα επαγγελματικά προσόντα κάθε ειδικότητας.

Ένα ερώτημα που τίθεται συχνά είναι γιατί στις συγκεκριμένες προσλήψεις εμφανίζονται κάθε χρόνο πολλοί από τους ίδιους εργαζόμενους. Η απάντηση βρίσκεται κυρίως στη μοριοδότηση της προϋπηρεσίας. 

Όσοι έχουν ήδη εργαστεί σε αντίστοιχες θέσεις συγκεντρώνουν περισσότερα μόρια και διαθέτουν παράλληλα πολύτιμη εμπειρία στις ανάγκες της Πολιτικής Προστασίας και στη λειτουργία των δημοτικών υπηρεσιών, γεγονός που τους καθιστά περισσότερο ανταγωνιστικούς στις νέες διαδικασίες επιλογής.

 Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι οι θέσεις είναι προαποφασισμένες ή ότι αποκλείονται νέοι υποψήφιοι. Κάθε χρόνο εκδίδεται νέα ανακοίνωση, οι ενδιαφερόμενοι υποβάλλουν εκ νέου αίτηση και η τελική κατάταξη διαμορφώνεται με βάση τα αντικειμενικά κριτήρια που προβλέπει η νομοθεσία.

Η εμπειρία των τελευταίων ετών έχει αποδείξει ότι η αποτελεσματική πυροπροστασία δεν εξαρτάται μόνο από την άμεση επέμβαση όταν εκδηλωθεί μια πυρκαγιά, αλλά κυρίως από την πρόληψη και την έγκαιρη προετοιμασία. 

Οι καθαρισμοί, η συντήρηση των υποδομών, η επάρκεια προσωπικού, ο σωστός σχεδιασμός και η συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την προστασία των τοπικών κοινωνιών απέναντι σε έναν κίνδυνο που γίνεται κάθε χρόνο ολοένα και μεγαλύτερος εξαιτίας της κλιματικής κρίσης.